Gần đây bị lan truyền câu chuyện giao dịch của Mark Minervini, người này thật sự có phần phi thường. Nói thật, ban đầu tôi cũng chỉ tò mò muốn tìm hiểu về ông ấy, kết quả càng xem càng thấy phương pháp này đáng để nghiên cứu.

Thành tích thi đấu của ông ấy trong cuộc thi giao dịch Mỹ thật sự phi thường—lần thi đầu tiên đạt lợi nhuận 155% đoạt quán quân, vài năm sau lại đạt thành tích 334.8% và giành lại vương miện. Thậm chí, năm tệ nhất trong sự nghiệp giao dịch của ông ấy vẫn đạt lợi nhuận 128%. Không phải nói quá, đó là có ghi nhận trong các cuộc thi.

Mark Minervini không giấu giếm, thường xuyên chia sẻ phương pháp giao dịch của mình. Ông từng nói một câu rất thú vị: “Mình đã dùng cùng một chiến lược nhiều năm, đã rất thành thạo, giờ làm những việc giống hệt quá khứ.” Để chứng minh phương pháp này có thể kiếm tiền qua thời gian và thị trường, ông quyết định thi đấu một lần nữa.

Ý tưởng cốt lõi của ông là xem giao dịch như một trận chiến có kế hoạch kỹ lưỡng, không đánh mà không chuẩn bị. Hệ thống này gọi là SEPA (Specific Entry Point Analysis), dịch ra là Phân tích điểm vào cụ thể. Nói đơn giản là tìm những cổ phiếu có nền tảng và kỹ thuật đều trong xu hướng tăng, vào đúng thời điểm, đúng vị trí, qua kiểm soát rủi ro nghiêm ngặt để tối đa hóa lợi nhuận.

Bước đầu tiên là lọc. Mark dùng một bộ tiêu chuẩn để chọn các mã phù hợp hệ thống, rồi chờ đợi chất xúc tác xuất hiện. Ông khuyên dùng bộ lọc của TradingView, công cụ này thực sự tiện lợi, có thể tự động lọc theo điều kiện, hiệu quả cực cao.

Ông có một nguyên tắc nổi tiếng về xu hướng, gồm bốn điều kiện không thể thiếu. Thứ nhất, giá và đường trung bình 50 ngày phải nằm trên đường trung bình 150 ngày và 200 ngày, tạo thành cấu trúc tăng trưởng. Thứ hai, đường trung bình 200 ngày phải duy trì xu hướng tăng ít nhất một tháng, càng lâu càng tốt, 4-5 tháng càng tốt. Thứ ba, giá hiện tại phải cao hơn đáy 52 tuần ít nhất 25%, càng cao càng tốt. Thứ tư, giá không vượt quá 25% so với đỉnh 52 tuần, càng gần đỉnh mới càng tốt. Tiêu chuẩn này có thể loại bỏ hơn 90% các mã rác, còn lại là những cổ phiếu đang trong xu hướng mạnh mẽ, tiềm năng tốt.

Tiếp theo là chờ đợi. Chờ gì? Chờ chất xúc tác—sản phẩm mới, phê duyệt của cơ quan quản lý, thay đổi tích cực trong ngành, hợp đồng lớn, công nghệ đột phá, giải pháp mới—những yếu tố này đều có thể thúc đẩy giá cổ phiếu. Có thể so sánh với các cổ phiếu mạnh trong quá khứ, trong lòng đã có dự tính.

Bước thứ hai là tìm VCP (Volatility Contraction Pattern), tức là mô hình tích lũy giá và khối lượng dần thu hẹp. Trong xu hướng mạnh, thời gian tích lũy càng lâu, các đợt biến động sau đó càng lớn.

Mark Minervini nhấn mạnh hai dạng VCP hiệu quả. Một là hình dạng đáy ba, khi xu hướng tăng mạnh gặp trở ngại rồi giảm, tạo đáy tạm thời, sau đó tích lũy, đáy ngày càng cao, cuối cùng hình thành đáy ba. Xu hướng này thường là tiếp diễn xu hướng tăng, khả năng tiếp tục tăng rất cao. Khi phá vỡ, thường đi kèm với sự tăng giá và khối lượng. Lưu ý đặt stop-loss không quá gần đáy cuối cùng, có thể đặt dưới giá thấp nhất của cây nến phá vỡ hoặc ít nhất dưới đáy thứ hai.

Dạng thứ hai là hình dạng cốc tay cầm, thời gian hình thành khá dài. Đầu tiên là đáy dạng U, thể hiện sau đợt giảm giá bắt đầu hồi phục đều đặn, đi kèm giảm khối lượng. Sau khi hình thành cốc, vào giai đoạn tích lũy ngắn hạn chính là tay cầm, khối lượng tiếp tục giảm. Quan trọng là nhận diện điểm phá vỡ của tay cầm, phải đi kèm với tăng khối lượng.

Ví dụ điển hình là cổ PAG ông mua năm 2021, là bài học rõ ràng. Sau hơn một năm tăng trưởng, cổ phiếu giảm vào giữa tháng 5, rồi tháng 7 lại tăng mạnh tạo thành hình dạng cốc U. Tháng 8, trong kênh giá hẹp, hình thành tay cầm. Khi Mark phá vỡ với khối lượng lớn vào ngày 1 tháng 9, lợi nhuận rất ấn tượng, sau đó giá không bao giờ quay lại mức đó nữa.

Điều cuối cùng là cơ chế thoát. Mark dựa trên nhiều năm kinh nghiệm tổng kết các tiêu chuẩn bán ra khi thị trường yếu đi, cùng các tín hiệu cảnh báo trước khi giảm mạnh. Những thứ này đáng để lưu lại như cảnh báo.

Xem xong phương pháp của Mark Minervini, cảm giác giao dịch thật sự là một nghề đòi hỏi suy nghĩ sâu sắc và kỷ luật nghiêm ngặt. Không phải đánh bạc, mà là có quy trình rõ ràng.